Top navigation

Zingen dat het een lieve lust is

“Het voordeel dat iemand bereikt met meditatie in het Satya tijdperk, met grote offers in het Treta tijdperk, en met verering in de tempel in het Dvapara tijdperk, dat kan men in het Kali tijdperk bereiken door het reciteren van de namen van Krishna.”   Bhagavat Purana 12.3.52

Wie heeft tegenwoordig nou geen conventionele yoga geprobeerd? Praktisch iedereen heeft op een bepaald moment wel eens met gesloten ogen in een lotushouding gezeten, misschien de verschillende ademhalingstechnieken geprobeerd, of gefocussed op een of ander meditatieobject of ingewikkeld denkspel.

Maar laten we nou eerlijk zijn—voor de meesten onder ons werkt het niet. Hoe hard we het ook proberen met asana’s en pranayama, het lukt niet om onszelf te verheffen tot Yogaland, en verlichting lijkt een voorspelbaar ver verwijderd resultaat.

Natuurlijk, als we in staat zouden zijn alle ontberingen van Patanjali’s antieke methode te volgen, dan zouden we spiritueel kunnen ontwaken tot ongekende hoogten. Als we de aanwijzingen van de yogi’s uit vervlogen tijden naleven, zouden we nirvana bereiken nog voor we ‘yogamat’ konden zeggen.

Maar daar ligt het probleem. Yogi’s uit vervlogen tijden predikten in andere tijden, totaal onbekend met de behoeften van de moderne mens. En dat niet alleen, hoeveel van ons zijn nou écht bekend met wat ze werkelijk onderwezen? Een voorbeeld. Hoeveel mensen weten dat er verschillende spirituele technieken onderwezen worden in verschillende tijdperken? Tegen de tijd dat ons huidige tijdperk startte, ruim 5.000 jaar geleden—volgens de teksten uit het oude India althans—werd Kirtan Yoga de aangewezen methode, de kracht van het chanten van gewijde mantra’s, niet die van moeilijke lichaamshoudingen of ademhalingstechnieken. Dit idee staat centraal in alle yoga teksten, een gemakkelijke methode voor een moeilijk tijdperk.

En waarom niet? Kirtan is praktisch. Niet iedereen heeft het fysieke uithoudingsvermogen om de meer conventionele vormen van yoga te beoefenen, maar zelfs een kind kan chanten. Je opent je mond en je zingt dat het een lieve lust is. Het is extatisch en, met de juiste aanwijzingen, gemakkelijk te beoefenen.

Alle zintuigen zijn betrokken. De klanken verzwelgen je helemaal, je oren en je tong; je ziet de anderen om je heen, en je tuurt misschien naar afbeeldingen of beeldgedaanten van goddelijke persoonlijkheden of leraren die de yoga wetenschap beheersen; de geur van wierook of verse bloemen vinden hun weg in een kirtanomgeving; je kan cymbalen bespelen, een kleine drum of in je handen klappen, ook je tastzin wordt gebruikt. Je kan meditatief zitten, of je kan dansen. Kirtan is een complete ervaring.

Radhadesh Mellows 2012

Tijdens het chanten wordt de ademhaling heel natuurlijk gebruikt, zoals bij de perfectie van pranayama. Door het chanten wordt de ademhaling geregeld door een consistente dynamiek van in- en uitademing. De geest wordt ook onder controle gebracht, gewoon door te focussen op het geluid—de chitta vrittis [1], om eens een yogaterm te gebruiken, worden onderworpen, waardoor zelfs een nieuweling werkelijke vrede ervaart. De golfbewegingen van de voorheen nog verstoorde geest worden nu tot rust gebracht door de transcendentale geluidsgolven. Dit komt doordat iemand tijdens het chanten in feite God verheerlijkt met zorgvuldig overgegeven mantra’s (woordcombinaties die wetenschappelijk zijn ontvangen door de oude meesters), waardoor men in direct komt met de Godheid. Het is bovendien de enige yogavorm die voordeel geeft aan niet alleen de beoefenaar, maar ook aan iedereen die zich binnen gehoorafstand bevindt.

In de vroege stadia van het chanten voelt iemand zich al direct goed, gezuiverd, verlicht. Wanneer iemand meer volwassen wordt in het volgen van de methode zet de zuivering in, waardoor een innerlijke vreugde opkomt in het hart. Slechte gewoonten verdwijnen geleidelijk. Op termijn werkt chanten helend, voedend en fundamenteel verlichtend. Het hoogtepunt is een alles overheersend gevoel van liefde – voor God en alle levende wezens.

Iets langer dan tien jaar geleden waren er nog maar weinig Tompkins Square Park
mensen bekend met de voordelen van kirtan, zelfs binnen
de yogagemeenschap. Vandaag de dag trekken kirtanevenementen zowel yogi’s als niet-yogi’s aan. Gewone doorsnee mensen relaxen terwijl ze een kirtan CD luisteren, en populaire artiesten sampelen kirtan uitvoeringen in hun muziek. Krishna Das, door Yoga Journal ooit benoemd als “De Pavarotti van Kirtan”, en Jai Uttal, een begiftigd kirtan zanger, zijn misschien wel de meest bekende van het genre. Maar er zijn er nog veel meer. De Internationale Beweging voor Krishna Bewustzijn (ISKCON) legde de basis in de jaren ’60, toen Srila Prabhupada de eerste kirtan in het Westen hield voor de inmiddels beroemde boom in New York’s Tompkins Square Park. Anderen volgden al snel – wetend of onwetend – zonder nog terug te kijken.

 

Het gevolg hiervan is dat een nieuw soort kirtan is ontstaan: de heiligen van weleer uit India hebben naar ons uitgeroepen, en wij beantwoorden hun roep met moderne woorden, ritmes en beats. Dat is ook kirtan—een yogavorm van uitroep en beantwoorden. Laat alle potentiële yogi’s naar de yogaschool gaan en wat chanten, laat ze een CD aanzetten, of gewoon chanten vanuit hun hart. Dit is de yoga van de moderne tijd.

 

[1] Chitta Vrittis worden beschreven door Patanjali als zijnde vijf wervelingen in de geest; juiste kennis, onjuiste kennis, fantasie, slaap, geheugen [Red.].

 Steven Rosen / Satyaraja Das

Dit artikel is geschreven door Steven J. Rosen (Satyaraja Dasa, ACBSP), en verscheen eerder in Elephant Journal. Satyaraja Dasa is een internationaal bekend schrijver van verschillende boeken over Bhakti Yoga, en is woonachtig in de omgeving van New York.